AZİZ NESİN ve ORHAN PAMUK
(Sosyolojik ve Edebi Bir Karşılaştırma)
Sanat, sanat için midir? Sanat halk için midir? diye bir münazara konusu vardı bir zamanlar.
O sorudan yola çıkarak aklıma geldi: Edebiyat niçindir peki?
Edebiyat para kazanmak için midir?
Edebiyat, toplumu ve hayatı anlamak ve geliştirmek için midir?
Edebiyatçının başta kendisini ve sonra içinden çıktığı toplumu ifade ediş biçiminde etik değerlerin yeri var mıdır? Olmasa daha mı iyi olur?
Edebiyatçının 'gerçeğe bağlı ve ahlaklı' olanı mı makbuldür?
Yoksa kendi söylediği sözlerle bile çelişen bir edebiyatçı mı daha iyidir?
Bu sorulardan yola çıkarak, mizah yazarı Vedat Özdemiroğlu'nun bir zamanlar mizah dergilerinde yayınladığı İki Resim Arasındaki 7 Fark kavramını adapte ederek 'karşılaştırmalı' bir sosyolojik ve edebi analiz yapayım dedim.
İşte iki resim arasında benim gördüğüm farklar:
Aziz Nesin sosyalistti.
Orhan Pamuk'un siyasi çizgisi belli değildir.
Aziz Nesin bir yazar ve düşün adamı olarak, kendisini var eden ülkesini ve insanlarını tanımak ve anlamak için uğraştı.
Orhan Pamuk ise yaşadığı ülkeye ve o ülkenin gerçeklerine yabancı ve uzak olmayı tercih etti.
Aziz Nesin, Türk devletine en küskün olduğu zamanlarda bile Atatürk devrimlerine, Türk tarihine sövmeyi aklından geçirmedi. Türkiye'yi yabancılara şikayet etmedi. Bu ülke halkını yabancılar önünde aşağılamadı. Yabancılardan aferin beklemedi.
Orhan Pamuk için yukarıdaki lafları söyleyemeyiz.
Aziz Nesin üç kuruş para kazanabilmek için çalıştı, çabaladı. Hapislere atıldı, ekmeğinden edildi. Ama bir gün bile bu ülkeyi satmayı veya terketmeyi düşünmedi.
Orhan Pamuk zaten aileden zengindi. Bir gün olsun para sıkıntısı çekmedi, herhangi bir işte çalışmadı. Hayatını kazanma derdi olmadı, hiç geçim sıkıntısı çekmedi. Hep el üstünde tutuldu, bütün kapılar zaten ona açıktı. En son 1.8 milyon dolara Amerika'da ev aldı.
Aziz Nesin, binbir zorlukla kazandığı malını mülkünü yoksul ve kimsesiz çocuklara bağışladı. Nesin vakfı hala bu amaç doğrultusunda çalışıyor.
Zaten aileden zengin olan Orhan Pamuk'un bu ülke insanı yararına beş kuruş harcamışlığı yoktur.
Türkiye'nin rejimi karanlıklara sürüklendiğinde Aziz Nesin buna karşı durmayı bildi. Hapislere atıldı, gene de duruşunu bozmadı.
Orhan Pamuk, kendi atalarına 'katil' yaftası yapıştırmaktan geri kalmadığı gibi; "şeriatçı yobazların, ilerici ve modernist insanlardan daha 'demokrat' olduğunu" iddia edebilecek kadar gaflet, delalet ve hatta hıyanet içinde olabildi.
Aziz Nesin en karamsar halinde bile sade, etkili ve mizahi bir anlatımla bize bizi anlattı.
Orhan Pamuk en basit olayları anlatmak için bile ağdalı, anlaşılmaz ve karışık bir dil seçti. Bir gün olsun okurunu yüzünü güldürmeyi aklından geçirmedi.
Ölümünden onca yıl sonra bile gericiler hala Aziz Nesin hakkında atıp tutuyorlar. Ona her türlü küfrü eden en karanlık zihinli insanlar bile Aziz Nesin'in yazarlığına ve yeteneğine laf edecek cüreti gösteremedi.
Orhan Pamuk'u öven kişilerin çoğu Türk halkına tepeden bakan, gerici güçlerle işbirliği yapan tipler. Ve bu tipler BİLE Orhan Pamuk'u yazarlığı için övemiyor.
Orhan Pamuk'un "dili ustalıklı kullandığı için Nobel ödülüne layık görüldüğünü" iddia eden tiplerin bir tanesi bile Türkçe bilmiyor.
Birisi, emperyalizme ve faşizme direndi. Kendi insanlarını -onu diri diri yakmak istemelerine rağmen- sevdi. Ve Nobel ödülü alamadı.
Öteki, zaten yabancısı olduğu ülke ve onun insanlarına iftiralar attı, gerçekleri saptırdı. Ve ona Nobel ödülü verdiler.
Yazara E.Mail Göndermek İçin TIK'layın
